Replika

Replika

Autorzy: Lauren Oliver

Wydawnictwo: Otwarte

Kategorie: Dla młodzieży

Typ: e-book

Formaty: MOBI EPUB

Cena książki papierowej: 39.90 zł

cena od: 28.99 zł

DWIE DZIEWCZYNY

 

DWIE HISTORIE

 

JEDNA ZAPIERAJĄCA DECH W PIERSIACH POWIEŚĆ

 

GEMMA ma kompleksy. Od zawsze była chorowita i dużo czasu spędzała w szpitalach – nosi po tym pamiątkę w postaci blizny w okolicy serca. W szkole koleżanki jej dokuczają, chłopaki z klasy nie interesują się nią i nie ma przyjaciół.

Rodzice, chcąc wynagrodzić córce trudne dzieciństwo, trzymają ją pod kloszem, ale to nie wpływa dobrze na Gemmę. Gdy pojawia się okazja wyjazdu na wycieczkę na Florydę, dziewczyna postanawia wyrwać się ze swojej miejscowości i na chwilę zapomnieć o troskach. Niestety w ostatniej chwili rodzice zakazują jej wyjazdu. Gemma podsłuchuje ich rozmowę i dowiaduje się, że ma to związek z tajemniczą kliniką, znajdującą się na wyspie niedaleko miejsca, gdzie miała jechać. Postanawia więc uciec z domu i sprawdzić, co tak naprawdę się tam stało.

Jakie tajemnice odkryje? I co łączy ją z Lirą, dziewczyną, którą spotka na swojej drodze?

 

LIRA to replika, czyli klon. Odkąd pamięta, jest „hodowna” razem z innymi replikami w odosobnionym ośrodku Haven. Strażnicy i inni członkowie personelu traktują je jak przedmioty. Gdy wielka eksplozja wstrząsa ośrodkiem, Lira, jej koleżanka Kasjopeja i męska replika o numerze 72 wydostają się na wolność...

 

Poznaj losy Gemmy i Liry w niezwykłej formie. W każdym momencie możesz odwrócić książkę i spojrzeć na wydarzenia oczami drugiej bohaterki.

 

 

„Elektryzująca i aktualna książka, przy której twój puls przyspieszy, a serce może pęknąć z emocji. Dwie wielowymiarowe bohaterki, dwie intrygujące zagadki, dwie splecione ze sobą historie – a wszystko to połączone w jedną zaskakującą powieść”.

Victoria Aveyard

autorka bestsellerowej serii „Czerwona Królowa”

Mojej siostrze Lizzie

Od autorki

Chociaż w książce niejednokrotnie występują identyczne dialogi, przedstawiane zarówno z perspektywy Gemmy, jak i Liry, czasami znajdziecie też drobne różnice w rozłożeniu akcentów. Jest to zabieg celowy, służący uwypukleniu odmiennych punktów widzenia bohaterek. Każda ma własną wizję rzeczywistości, z którą wchodzi w interakcję ze światem i która tym samym oddziałuje na jej doświadczenia, podobnie jak obserwacja rzeczy wpływa na zachowanie samej rzeczy.

Drobne różnice w powieści odzwierciedlają przekonanie, że nie istnieje coś takiego jak obiektywny ogląd zdarzeń. Nie ma dwóch ludzi, którzy postrzegają daną sytuację dokładnie w ten sam sposób, o czym może zaświadczyć każdy, kto kłócił się z bliską osobą. Z tej perspektywy naprawdę stajemy się twórcami własnego doświadczenia. A prawda przypomina tworzenie fikcji.

LIRA

1

W pogodne noce słyszymy ich skandowanie i okrzyki: życzą nam śmierci. Widać ich wtedy, a raczej nie tyle ich, ile poświatę na brzegu Barrel Key, gdzie się gromadzą i skąd spoglądają poprzez czerń nocy nad mrocznymi wodami w stronę wyspy i prostokątnej białej fasady Haven Institute. Z tej odległości zakład musi wyglądać jak długa zielona szczęka z miniaturowymi zębami.

Potwory – tak nas nazywają. Demony.

Czasami w bezsenne noce zastanawiam się, czy nie mają racji.

Lira obudziła się w środku nocy z uczuciem, jakby ktoś siedział jej na piersi. Zaraz potem uświadomiła sobie jednak, że to tylko gorąco – wilgotne i namacalne jak nacisk czyjejś dłoni. Wysiadł prąd.

Coś się działo. Słychać było krzyki. Trzaskanie drzwiami. Echa kroków na korytarzu. Za oknem pojawiły się zygzakowate promienie latarek przecinające dziedziniec, oświetlające srebrzyste plamki deszczu i surową, białą postać mężczyzny nachylającego się, jak gdyby chciał coś wyrwać z ziemi. Pozostałe repliki też się obudziły. Dormitorium nagle wypełniło się zaspanymi głosami. W nocy łatwiej się rozmawiało. Nie było tylu pielęgniarek, nie miał kto ich uciszać.

– O co chodzi?

– Co się stało?

– Cicho bądźcie. – To była Kasjopeja. – Nasłuchuję.

Drzwi na korytarz otworzyły się tak gwałtownie, że trzasnęły o ścianę. Lirę oślepił promień omiatający salę.

– Wszystkie są na miejscach? – To był chyba doktor Kawowy Oddech.

– Tak sądzę – odpowiedziała siostra Ani-Mi-Się-Waż głosem piskliwym i przestraszonym.

Zza promienia latarki nie było widać jej twarzy. Lira mogła dostrzec jedynie krawędź koszuli nocnej i bose stopy.

– No to je policz.

– Jesteśmy wszystkie – odpowiedziała Kasjopeja. Któraś z nich jęknęła. Ale Kasjopeja nigdy nie bała się odzywać. – Co się dzieje?

– To musi być któryś z męskich osobników – rzucił doktor Kawowy Oddech do siostry Ani-Mi-Się-Waż, która naprawdę nazywała się Maxine. – Kto ich sprawdza?

– O co chodzi? – powtórzyła Kasjopeja.

Lira zaczęła mimowolnie dotykać parapetu, poduszki, oparcia łóżka numer 24. Jej rzeczy. Jej świat.

W tej samej chwili otrzymały odpowiedź: głosy, krzyki, nawoływania. Stan najwyższej gotowości. Stan najwyższej gotowości.

Zaraz potem zaczął działać drugi generator. Włączył się prąd, a wraz z nim alarm. Zawyły syreny. W każdym pokoju rozbłysły światła. Wszystkie repliki, oślepione tą nagłą jasnością, zaczęły mrużyć oczy. Siostra Ani-Mi-Się-Waż cofnęła się i podniosła rękę, jak gdyby chciała się zasłonić przed tym widokiem.

– Proszę się stąd nie ruszać – przykazał doktor Kawowy Oddech.

Lira nie była pewna, czy te słowa kierował do pielęgniarki czy do replik. W każdym razie one i tak nie miały wyboru. Doktor wyszedł na korytarz. Pielęgniarka została tylko na chwilę – cała drżała, zwrócona plecami do drzwi, jak gdyby spodziewała się, że lada moment dziewczęta ją zaatakują. Jej latarka, której blask rozmywał się teraz w świetle lamp u sufitu, rzucała mlecznobiały krąg na płytki podłogi.

– Co za niewdzięczność. – Westchnęła, po czym sama również wyszła z sali.

Było ją widać przez okna wychodzące na korytarz, jak przechadza się w tę i we w tę, od czasu do czasu dotykając swojego krzyżyka.

– Co to jest „stan najwyższej gotowości”? – zapytała Róża, przyciskając kolana do piersi.

Zabrakło im nazw gwiazd, od kiedy doktor O’Donnell, jedyny członek personelu, któremu Lira nie nadała przezwiska, przestała je uczyć. Więc repliki zaczęły wybierać sobie imiona z zestawu słów, które znały, słów, które wydały im się ładne albo interesujące. Były zatem: Róża, Palmolive i Private. Lilac Springs i Tide, czyli Przypływ. Była nawet Fork – Widelec.

Jak zwykle tylko Kasjopeja – numer 6, jedna z najstarszych replik oprócz Liry – znała odpowiedź.

– Stan najwyższej gotowości oznacza, że nawalił system bezpieczeństwa – powiedziała. – Oznacza, że ktoś uciekł.

2

„L-u-d-z-k-i”. Pierwszym słowem było „ludz-ki”.

Istniały dwa rodzaje ludzi: Ci normalnie urodzeni, kobiety i mężczyźni, dziewczęta i chłopcy, tacy jak personel medyczny, strażnicy i Ważniacy, którzy zjawiali się czasami na inspekcję wyspy i jej mieszkańców.

Oprócz tego były ludzkie modele obojga płci, stworzone w laboratorium i wszczepione surogatkom, które mieszkały w barakach i nie mówiły po angielsku. „Klony”, jak je czasami nazywano, ale Lira wiedziała, że było to złe słowo, słowo obraźliwe, choć nie miała pojęcia dlaczego. W Haven nazywano je replikami.

Drugie słowo brzmiało „m-o-d-e-l”. Przeczytała je, poruszając bezgłośnie ustami, tak jak nauczyła ją doktor O’Donnell. A potem: „numer 24”. A więc to była jej karta.

– Jak się dzisiaj czujesz? – zapytała siostra Pastuch.

Lira nadała jej ten przydomek w zeszłym miesiącu. Nie miała pojęcia, co to znaczy, ale siostra Rachel powiedziała wtedy, że czasami wolałaby być pastuchem, i spodobało jej się to słowo.

– Dużo się działo dzisiaj w nocy, co? – Jak zwykle nie czekała na odpowiedź, tylko położyła Lirę na stole zabiegowym, tak że ta nie była już w stanie dojrzeć dokumentów.

Wybuchnął w niej gniew, ale dość szybko zgasł. Nie chodziło o to, że była ciekawa, co zawiera jej karta. Nie musiała wiedzieć na swój temat zbyt wiele, dlaczego była chora i czy można ją wyleczyć. Z podsłuchanych rozmów i półsłówek domyślała się, że w procesie wciąż występowały pewne nieprawidłowości. Repliki rodziły się genetycznie identyczne z materiałem źródłowym, ale wkrótce potem dawały o sobie znać różne problemy zdrowotne: zakłócenia pracy narządów, brak regeneracji krwinek, zapadanie płuc. Z wiekiem traciły na wadze, zapominały słów i nazw, łatwo się gubiły i częściej płakały. W skrócie: „nie zdołały się rozwinąć”. Były chude i opóźnione w rozwoju. Często rozbijały sobie głowy o podłogę, a kiedy pojawiali się Ważniacy, krzyczały, żeby je stąd zabrać. (Kilka lat temu Bóg rozkazał, żeby osobniki z najnowszych miotów brać na ręce, kołysać i angażować w zabawę przez przynajmniej dwie godziny dziennie. Badania wskazały bowiem, że kontakt międzyludzki pomógłby im na dłużej zachować zdrowie. Lira i inne repliki zajmowały się więc nimi na zmianę, łaskotały ich tłuste nóżki i starały się wywołać uśmiech na ich twarzach).

Chodziło o to, że Lira zakochała się w czytaniu. Stało się to podczas krótkiego, cudownego okresu, kiedy w Haven przebywała doktor O’Donnell, który to czas Lira uważała obecnie za najszczęśliwsze miesiące swojego życia. Kiedy czytała, miała wrażenie, że w jej głowie jedno po drugim otwierają się małe okienka, zalewając ją światłem, świeżym powietrzem i wyobrażeniami innych miejsc, innego życia, po prostu inności. Jedynymi książkami w Haven były publikacje naukowe i podręczniki anatomii, tyle że okazały się trudne i pełne słów, których nie potrafiła wymówić. Ale czytała karty pacjentów, jeśli ktoś ich nie schował, czytała też czasopisma, które pielęgniarki zostawiały w pokojach socjalnych.

Siostra Pastuch, nie przestając trajkotać, zmierzyła Lirze ciśnienie Ściskaczem i wetknęła Termomierz pod język. Lira lubiła to uczucie, kiedy Ściskacz zaciskał się jej wokół ramienia, miała wrażenie, że to ręka, która ma ją gdzieś zaprowadzić. Lubiła też kojące pikanie Termomierza.

– Absolutnie normalne – powiedziała siostra Pastuch i dodała: – Nie wiem, po co toto uciekało. Weź głęboki oddech, okej? Dobrze. A teraz wydech. Dobrze. Utonie, nie dopłynie nawet do falochronu. Słyszałaś, jakie wczoraj w nocy były fale? Ale huczało! Aż dziwne, że ciało jeszcze nie wypłynęło.

Lira wiedziała, że siostra nie oczekuje odpowiedzi. Gdy raz odpowiedziała na jej radosne pytanie: „Jak się dzisiaj czujesz?”, zaskoczona pielęgniarka upuściła strzykawkę – Lira nienawidziła strzykawek, nie chciała ich nawet nazywać – i musiała zaczynać zabieg od nowa. Ale zastanowiło ją teraz, jak by to było natknąć się na plaży na martwe ciało. Nie bała się zwłok. Widziała setki replik, które chorowały i umierały. Wszystkie Żółte zmarły, większość nie dożyła nawet roku. Jakiś pasożyt wywołujący gorączkę – orzekli lekarze. Lira widziała ich ciała zapakowane w plastikowe worki i przygotowane do wywozu.

Fioletowa z siódmego miotu, numer 333, po prostu przestała jeść. Zanim podpięli ją do sondy, było już za późno. Numer 501 połknęła dwadzieścia cztery małe białe Usypiacze po tym, jak siostra Em, która pomagała golić jej głowę i zawsze najdelikatniej obchodziła się z golarką, odeszła. Numer 421 zmarła nagle, w czasie snu. Lira dotknęła jej ręki, by ją obudzić, i poznała po dziwnym plastikowym chłodzie jej ciała, że jest martwa. Dziwne, że całe życie po prostu wyparowało w jednej chwili, zniknęło, zostawiając jedynie skórę i kości, worek mięsa.

Tym właśnie były: ciałami. Należały do rasy ludzkiej, ale nie były ludźmi. Nie zdołała jeszcze pojąć dlaczego. Wyglądała jak normalna osoba. Tak samo inne żeńskie repliki. Były zrobione z normalnych ludzi, a nawet z nich zrodzone.

Ale to, jak zostały stworzone, naznaczało je. Właśnie to wszyscy powtarzali. Wszyscy z wyjątkiem doktor O’Donnell.

Nie miałaby nic przeciwko temu, żeby zobaczyć osobnika męskiego z bliska – męskie i żeńskie repliki były trzymane osobno, nawet te martwe, które opuszczały wyspę w plastikowych workach. Była ich ciekawa, studiowała przekroje anatomiczne w podręcznikach medycznych, których zresztą i tak nie potrafiła czytać. Wyjątkowo dokładnie przyglądała się żeńskim i męskim narządom płciowym, które wydawały jej się główną różnicą między nimi, ale nie potrafiła sobie wyobrazić, jak naprawdę wyglądają te męskie. Jedyni mężczyźni, których widziała, to lekarze, pielęgniarze, ochroniarze i inni członkowie personelu.

– W porządku. Prawie skończone. Podejdź teraz tutaj i stań na wadze, okej?

Lira weszła na wagę, mając nadzieję, że uda jej się raz jeszcze rzucić okiem na kartę i jej piękne symetryczne litery, które maszerowały po kartce równo jak żołnierze. Ale siostra porwała podkładkę, by zapisać wyniki badań. Trzymała ją mocno, a drugą ręką profesjonalnym ruchem poprawiła przesuwak na skali i czekała, aż się właściwie ustawi.

– Hmmm. – Zmarszczyła brwi, tak że bruzdy między nimi pogłębiły się i zbiegły ku sobie.

Dawno temu, gdy Lira była bardzo mała, oznajmiła, że już wie, jaka jest różnica między ludźmi a replikami: ludzie są starzy, a repliki młode. Pielęgniarka, która ją wtedy kąpała, a która nie została długo, dlatego Lira nie pamiętała jej imienia, wybuchnęła śmiechem. Historia ta szybko obiegła personel medyczny.

– Straciłaś na wadze – oznajmiła siostra Pastuch, wciąż marszcząc brwi. – Jak tam twój apetyt?

Minęło kilka sekund, zanim Lira zorientowała się, że to było pytanie, na które powinna odpowiedzieć.

– W porządku.

– Nie masz nudności? Nie boli cię brzuch? Nie wymiotujesz?

Lira pokręciła głową.

– Problemy ze wzrokiem? Z koncentracją?

Lira pokręciła głową, bo nie miała wprawy w kłamaniu. Dwa tygodnie temu wymiotowała tak bardzo, że następnego dnia aż bolały ją żebra. Wczoraj też zwymiotowała – w poszewkę na poduszkę, żeby nikt jej nie usłyszał. Udało jej się przemycić ją do śmieci, które co niedzielę wywożono z wyspy na łodziach, a potem palono albo kończyły w morzu, albo pozbywano się ich jeszcze inaczej. Biorąc pod uwagę burzę, ucieczkę i pewnie już nieżywego osobnika męskiego, była pewna, że nikt nie zwróci uwagi na brak jednej poszewki.

Ale najgorsze, że wczoraj się zgubiła, w drodze powrotnej do dormitorium. To było bardzo dziwne. Znała jak własną kieszeń każdy centymetr kwadratowy skrzydła D, od Oddziału Noworodków i Obserwacji Neurologicznej po ogromne sypialnie – w każdej z nich mieszkało sto żeńskich replik – i łazienki z mnóstwem słuchawek prysznicowych przytwierdzonych do ściany, umywalką w kształcie rowu i dziesięcioma toaletami. W każdym razie po wyjściu z ubikacji musiała skręcić w prawo zamiast w lewo i nagle znalazła się przed zamkniętymi drzwiami wiodącymi do skrzydła C, gdzie zaczęła mrugać oczami z zakłopotania. Dopiero kiedy zawołał ją strażnik, dotarło do niej, gdzie się znajduje.

Ale nie przyzna się do tego. Nie pójdzie do Grobowca. Tak wszyscy nazywali skrzydło G. Grobowcem albo Domem Pogrzebowym, ponieważ połowa replik, która tam trafiła, nigdy już stamtąd nie wyszła.

– No dobra, idź już – rzekła pielęgniarka. – Daj mi znać, jeśli źle się poczujesz, dobrze?

Tym razem Lira wiedziała, że nie oczekuje się od niej odpowiedzi. Nie będzie musiała mówić nikomu, że ciągle wymiotuje. Do tego służyły Szklane Oczy zamontowane w suficie. (Sama nie wiedziała, czy je lubi czy nie. Czasami lubiła, kiedy krzyki z Barrel Key były wyjątkowo głośne – czuła wtedy, że kamery zapewniają jej bezpieczeństwo. A czasami, kiedy chciała ukryć, że źle się czuje, nienawidziła ich, tych bezrzęsych soczewek rejestrujących każdy jej ruch. Na tym polegał problem: nigdy nie wiedziała, w którą stronę były skierowane Szklane Oczy).

Ale i tak kiwnęła głową. Miała plan, a plan ten wymagał, żeby była posłuszna, przynajmniej przez jakiś czas.

3

Trzy dni później wbrew oczekiwaniom ciało osobnika męskiego numer 72 dalej nie wypłynęło na plażę. Podczas śniadania dzień po wywozie śmieci Lira usłyszała rozmowę pielęgniarek na ten temat. Ani-Mi-Się-Waż pokręciła głową i oznajmiła, że z pewnością dopadły go aligatory. Jeśli udało mu się dotrzeć na stały ląd, rzekła, pewnie z miejsca dostał kulkę w łeb – w okolicy mieszkali przeważnie wariaci i kryminaliści. A teraz przychodzą oni, dodała, kręcąc głową. Tak właśnie wszystkie siostry mówiły o Ważniakach – „oni”.

Lira widziała ich łódź w oddali, gdy szła na śniadanie: eleganc­ką motorówkę, zupełnie różną od wysłużonych barek, które dostarczały zaopatrzenie i wywoziły śmieci, a wyglądały tak, jakby w każdej chwili mogły zatonąć. Nie wiedziała dokładnie, co robią Ważniacy, kim są ani dlaczego odwiedzają Haven. Przez lata słyszała różne słowa, które kojarzyły jej się z wojskiem, tyle że nie wyglądali oni jak żołnierze, przynajmniej nie tacy, jakich czasami widywała w telewizji, którą oglądały pielęgniarki. Ci mężczyźni nie nosili mundurów ani spodni w ziemistych kolorach. Nie nosili też broni tak jak strażnicy.

Kiedy była młodsza, bała się ich, zwłaszcza gdy wszystkie repliki musiały stanąć przed nimi w szeregu na przegląd. Ważniacy otwierali jej usta i sprawdzali zęby. Kazali się uśmiechać albo odwracać, albo klasnąć na żądanie, by udowodniła, że nie jest idiotką, że „prawidłowo się rozwija”, kazali poruszać palcami albo wędrować wzrokiem z lewej do prawej.

W każdym razie inspekcje zakończyły się dawno temu. Teraz Ważniacy przyjeżdżali, przechodzili przez wszystkie skrzydła od administracji do Grobowca, rozmawiali z Bogiem, a potem powracali na stały ląd swoją łodzią i Lira zdała sobie sprawę, że coraz mniej ją interesują. Należeli do innego świata. Byli jak muchy, które przysiadają na chwilę i zaraz potem odlatują. Nie mieli dla niej znaczenia takiego jak Termomierz, jak jej małe łóżko, jej parapet i sens ukryty gdzieś głęboko w hieroglifach słów.

Dzisiaj tym bardziej nie była w stanie myśleć o Ważniakach ani o tajemniczym zniknięciu numeru 72. Dniem po wywożeniu śmieci był poniedziałek, a to oznaczało testy psychologiczne i Tłuste Dupsko, a tym samym ostatnią dla niej szansę w tym tygodniu.

Sama nie pamiętała, kiedy po raz pierwszy przyszedł jej do głowy pomysł zakradnięcia się do administracji. Właściwie zaczęło się to od doktor O’Donnell. Przybyła do Haven sześć albo siedem lat temu. Było to, zanim zaczęły się comiesięczne krwawienia Liry. („Okres – poprawiła ją kiedyś opryskliwie siostra Ani-Mi-Się-Waż i w przypływie rzadkiej u niej wielkoduszności pokazała Lirze, jak szorować bieliznę przy użyciu zimnej wody. – »Krwawienie« brzmi jak »rana postrzałowa«”). Doktor O’Donnell – oprócz Kasjopei i numerów 7–10, jej czterech geno­typów, genetycznie i fizycznie identycznych – była najpiękniejszą osobą w Haven.

W przeciwieństwie do reszty personelu medycznego panią doktor cechowało przyjazne nastawienie do replik. Przychodziła do dormitoriów nawet poza swoją zmianą. Zadawała im pytania. Była pierwszą osobą, która kiedykolwiek zadała Lirze pytanie i oczekiwała odpowiedzi – nie licząc tych typu: „Czy cię boli, gdy tu dotykam?” albo „Jak tam twój apetyt?”. I często się śmiała, zwłaszcza z rzeczy, w które wierzyły inne repliki, takich jak to, że reszta świata jest pięć–sześć razy większa niż Haven albo że wśród urodzonych naturalnie ojcowie nie są do niczego przydatni. Uczyła repliki wyliczanek i śpiewała im wysokim, czystym głosem.

Doktor O’Donnell była w szoku, kiedy dowiedziała się, że w Haven nie ma biblioteki – jedynie podręczniki medyczne, w których z rzadka coś sprawdzano, gnijące w pomieszczeniu o dziwnym kształcie służącym nie wiadomo do czego, i Biblia, którą Ani-Mi-Się-Waż taszczyła ze sobą po to, by od czasu do czasu walnąć nią jakąś nieposłuszną replikę albo trzepnąć którąś zbyt głupią, by w ogóle wykonywała polecenia.

Za każdym razem gdy doktor O’Donnell wracała na wyspę, przywoziła ze sobą jakieś książki. W niedzielne popołudnia siadała w dormitoriach i czytała im na głos. Na początku były to książki z mnóstwem obrazków. Potem dłuższe, z małą czcionką biegnącą przez całą stronę i tyloma literami, że Lirze od samego patrzenia kręciło się w głowie. Za każdym razem do słuchania tych opowieści zbierało się kilkadziesiąt replik, a potem przy zgaszonych światłach powtarzały je szeptem pozostałym, często zmyślając coś albo myląc szczegóły, na przykład opowiadały o Jasiu i magicznej fasoli rosnącej aż do Krainy Oz albo o lwie, czarownicy i przyjaznym olbrzymie. To było wytchnienie od nudy, od ograniczoności ich świata. Pięć skrzydeł, a w zasadzie sześć, licząc Grobowiec. Połowa drzwi zamknięta. Wszystko otoczone przez wodę. Połowa replik nie nadawała się do rozmowy z powodu niedorozwoju umysłowego, kolejna jedna czwarta była zbyt chora, a reszta zbyt wściekła i agresywna.

Nie było od tego ucieczki. Żadnej możliwości ucieczki.

Ale dla Liry to wszystko miało poważniejsze konsekwencje. Zakochała się, choć sama o tym nie wiedziała i nie byłaby w stanie pomyśleć o tym w tych kategoriach, ponieważ nawet nie wiedziała, czym jest miłość i w ogóle rzadko słyszała to słowo. Pod wpływem głosu doktor O’Donnell, pod wpływem szelestu kartek, które przewracała swoimi długimi, lekko piegowatymi palcami, dotąd uśpiona część świadomości Liry obudziła się, otrząsnęła i otworzyła na świat.

To doktor O’Donnell nauczyła je nazw różnych konstelacji – Herkules i Lira, zwana też Lutnią, Kasjopeja i Wenus, Mała i Wielka Niedźwiedzica – i wyjaśniła, że gwiazdy to rozgrzane do białości kule gazowe, znajdujące się miliony kilometrów stąd, dalej, niż sięga wyobraźnia.

Lira pamiętała, jak siedziała na swoim łóżku w pewne niedzielne popołudnie, podczas gdy doktor O’Donnell czytała im jedną z jej ulubionych książek: Dobranoc, Księżycu, i nagle Kasjopeja – którą wtedy znano tylko jako numer 6 – odezwała się:

– Chcę mieć imię. Chcę się nazywać tak jak gwiazdy.

Lira była wtedy ogromnie zdziwiona: do tej pory myślała, że „6” to imię Kasjopei, tak samo jak „24” było jej imieniem.

Doktor O’Donnell przeszła więc po pokoju i zaczęła nadawać imiona.

– Kasjopeja – rzekła. – Niedźwiedzica. Wenus. Kaliope.

Kaliope, do tej pory numer 7, najsłabszy z genotypów Kasjopei, zachichotała. Oczy doktor O’Donnell napotkały spojrzenie Liry.

– Lira – powiedziała, a przez nią przebiegł dreszcz, jak gdyby właśnie dotknęła czegoś gorącego.

Potem sama przeszła po Haven, nadając nazwy rzeczom, które dzięki temu stały się jej bliższe, jak gdyby należały do niej. Każdy zwał skrzydło G Grobowcem, ale ona nazwała też inne miejsca: stołówkę Kotłem, a skrzydło C, gdzie mieszkały męskie repliki, Tajemną Doliną. Kamery bezpieczeństwa, które wszędzie ją śledziły, zostały Szklanymi Oczami, a urządzenie do pomiaru ciśnienia krwi owinięte wokół jej ramienia – Ściskaczem. Wszystkie pielęgniarki dostały przydomki, lekarze również, przynajmniej ci, których widywała regularnie. Nie mogła nazwać badaczy ani surogatek, ponieważ prawie ich nie widywała, ale baraki, w których spały surogatki, nazwała Fabryką, bo wszystkie nowe modele ludzkie pochodziły właśnie stamtąd, zanim zostały przeniesione na Oddział Noworodków, a potem, jeśli przeżyły, do dormitoriów, gdzie je kołysano i łaskotano przynajmniej przez dwie godziny dziennie.

Doktora Sapersteina nazwała Bogiem, ponieważ wszystko kontrolował.

Lira zawsze siadała obok doktor O’Donnell, kiedy ta czytała. Niemal kładła głowę na jej kolanach i próbowała ogarnąć oszałamiające mrowie odciśniętych na papierze symboli, a także połączyć dźwięki z literami. Tak bardzo się koncentrowała, że aż czuła ból w oczodołach.

Pewnego dnia odniosła wrażenie, że doktor O’Donnell zaczęła czytać wolniej – nie na tyle, żeby ktoś inny to zauważył, ale na tyle, by Lira mogła lepiej zrozumieć, co robią odstępy między wyrazami i jak niektóre litery łączą się z innymi. Na początku myślała, że tylko jej się tak zdaje. Ale potem, kiedy pani doktor położyła palec na kartce i zaczęła śledzić każdą linijkę tekstu, uderzając od czasu do czasu w tajemnicze kropki i kreski lub zatrzymując się pod jakimś szczególnie zagmatwanym słowem, Lira zrozumiała, że to jednak nie tylko jej wyobraźnia.

Doktor O’Donnell starała się nauczyć ją czytać.

I powoli, powoli – jak mikroskop dopasowywany stopniowo, aż obraz stawał się wyraźniejszy – słowa przestawały być tajemniczymi plamami tuszu na kartce i zaczynały nabierać sensu. „Ja”. „Oraz”. „Poszedł”. „Teraz”.

To nie mogło trwać wiecznie. Lira powinna to wiedzieć, ale oczywiście nie wiedziała.

Dopiero co nadano jej imię. Tak naprawdę narodziła się po raz drugi. Właściwie niewiele wiedziała.

Pewnego niedzielnego popołudnia doktor O’Donnell się nie zjawiła. Dziewczęta czekały prawie godzinę, zanim znudzona Kasjopeja oznajmiła, że idzie na plażę za skrzydłem A, by poszukać muszelek. Chociaż nie było to wprost zakazane, Kasjopeja jako jedna z niewielu replik wyprawiała się nad wodę. Lira czasem szła za nią, ale bała się pójść sama – przerażona opowieściami pielęgniarek o rekinach ludojadach w cieśninie Wahlee, o aligatorach i jadowitych wężach gnieżdżących się na mokradłach.

Dzień był ładny, niezbyt gorący, po niebie płynęły wielkie pękate chmury. Mimo to Lira nie chciała wychodzić na zewnątrz. Jedyne, czego chciała, to siedzieć na podłodze obok pani doktor, tak blisko, by czuć mieszankę środka dezynfekującego i balsamu cytrynowego na jej skórze oraz zapach papieru wzbijający się w powietrze za każdym razem, gdy doktor O’Donnell przewracała stronę.

Przyszła jej do głowy straszna myśl: pani doktor zachorowała. To było jedyne wyjaśnienie. Od kiedy zaczęła im czytać, nie ominęła żadnej niedzieli, a Lira nie chciała dopuścić do siebie myśli, że po prostu zmęczyła się ich wspólnymi popołudniami. Że ona, Lira, była męcząca. Że była zbyt upośledzona, zbyt powolna dla pani O’Donnell.

Zapominając o tym, że nienawidzi Grobowca, że wstrzymuje oddech za każdym razem, kiedy przechodzi w odległości choćby kilkunastu metrów od jego czerwonych drzwi, zaczęła biec w tamtą stronę. Nie umiała wyjaśnić, skąd wziął się nagły strach, który ją pochwycił, uczucie podobne do tego, gdy człowiek budzi się w środku nocy otoczony przez ciemność i nie ma pojęcia, gdzie się znajduje.

Była już niemal przy skrzydle C, kiedy usłyszała podniesione, przepełnione gniewem głosy – jeden z nich należał do doktor O’Donnell. Szybko ukryła się we wnęce w ścianie. Widziała z tego miejsca doktor O’Donnell i Boga kłócących się w jednym z pustych pokoi testowych. Głosy wylewały się na korytarz przez uchylone drzwi.

– Zatrudniłem cię – mówił Bóg – żebyś wykonywała swoje obowiązki, a nie bawiła się w Matkę Teresę. – Podniósł rękę i Lira pomyślała, że uderzy panią O’Donnell, ale wtedy zobaczyła, że trzyma stary, wysłużony egzemplarz Małego Księcia, którego czytała im pani doktor.

– Jak możesz? – Twarz doktor O’Donnell płonęła. Jej piegi zniknęły. – To, co tu robimy… Chryste. Zasługują na choć trochę szczęścia, nie uważasz? Poza tym sam powiedziałeś, że odrobina uczucia wspomaga ich rozwój.

– Mówiłem o stymulacji i dotyku. Nie o cotygodniowym czytaniu bajek. – Bóg cisnął książką o stół i Lira podskoczyła. A potem westchnął. – Nie jesteśmy organizacją humanitarną. Jesteśmy naukowcami, Cat. A one obiektami naszych badań. Koniec dyskusji.

Doktor O’Donnell uniosła podbródek. Włosy zaczęły jej się wyślizgiwać z kucyka. Gdyby Lira znała słowo „miłość”, gdyby je naprawdę rozumiała, wiedziałaby, że w tej chwili kocha panią O’Donnell.

– To nie oznacza, że nie możemy ich traktować jak normalnych ludzi – rzuciła.

Bóg był już blisko drzwi. Lira ujrzała jego gęste ciemne brwi, jego krótko przyciętą brodę, jego oczy tak zapadnięte, że wyglądały, jakby ktoś wcisnął mu je do głowy. Na te słowa zesztywniał i się odwrócił.

– Owszem, oznacza – powiedział. Jego głos był zimny jak dotyk Metalowego Ucha, które wślizgiwało się pod jej podkoszulek, by posłuchać bicia serca. – A potem co? Zaczniesz uczyć szczury gry w szachy?

Zanim doktor O’Donnell opuściła Haven, dała Lirze własny egzemplarz Małego Księcia. Lira miała wrażenie, że pani doktor płakała.

– Schowaj ją i strzeż jak oka w głowie – wyszeptała i musnęła ręką jej twarz.

Po tym Lira się położyła. Przez całe popołudnie jej poduszka pachniała środkiem odkażającym i balsamem cytrynowym jak palce doktor O’Donnell.

4

Testy psychologiczne odbywały się w dużej, nękanej przeciągami sali w skrzydle D, w której dawniej trzymano klatki z króli­kami i gdzie wciąż unosił się zapach sztucznej karmy oraz zwierzęcego moczu. Lira nie wiedziała, co się stało z królikami. Haven było duże i do wielu z jego pomieszczeń nie miała dostępu, więc doszła do wniosku, że pewnie zostały przeniesione. A może po prostu one również „nie zdołały się rozwinąć”, tak jak część replik.

Testy co tydzień były inne: replikom polecano na przykład zebrać jak najszybciej małe i śliskie szpilki, ułożyć trójwymiarowe puzzle albo rozpoznać, co przedstawia wzór na kartce. Żeńskie repliki, wszystkie dziewięćset sześćdziesiąt, przyjmowano w ciągu całego dnia według kolorów, w czterdziestoosobowych grupach. Lilac Springs wyszła już z Grobowca i siedziała koło Liry. Dziewczyna miała na imię tak jak nazywał się produkt reklamowany w telewizji, którą oglądały pielęgniarki. Nawet po tym, jak siostry wybuchnęły histerycznym śmiechem i wyjaśniły jej – oraz pozostałym – czym jest irygator do miejsc intymnych, nie chciała zmienić imienia, twierdziła bowiem, że podoba jej się jego brzmienie.

– Nie wyglądasz za dobrze. – Takie były pierwsze słowa Lilac Springs skierowane do Liry. Mała rzadko się odzywała. Była jedną z opóźnionych replik. Wciąż potrzebowała pomocy przy ubieraniu i nigdy nie nauczyła się alfabetu. – Jesteś chora?

Lira pokręciła głową ze wzrokiem wlepionym w stół. Znowu wymiotowała w środku nocy i tak jej się potem kręciło w głowie, że musiała odczekać, trzymając się toalety, dobre dwadzieścia minut. Kasjopeja przyłapała ją na tym, kiedy przyszła się wysikać. Ale Lira nie sądziła, żeby dziewczyna mogła na nią donieść. Kasjopeja zawsze wpadała w tarapaty: za niejedzenie obiadu, za gadanie, za otwarte gapienie się na osobniki męskie, a nawet za próby rozmowy z nimi przy kilku okazjach, gdy natknęła się na nich na korytarzu, w Grobowcu lub w Kotle.

– Bo ja jestem – dopowiedziała Lilac. Mówiła tak głośno, że Lira instynktownie podniosła wzrok na Szklane Oczy, chociaż wiedziała, że nie rejestrują dźwięku. – Zamknęli mnie w Grobowcu.

Lira nie miała w Haven przyjaciół. Nawet nie wiedziała, co to znaczy. Ale pomyślała, że byłoby jej smutno, gdyby Lilac Springs umarła. Lira miała pięć lat, kiedy zrobiono Lilac Springs, i wciąż pamiętała, jak Lilac, gdy ją urodzono i przeniesiono na oddział postnatalny na obserwację, kopnęła swoją małą różową nóżką i zamachała piąstkami, jak gdyby tańczyła.

Ale to nie wyglądało dobrze. Coś się działo z Brązowymi, a lekarze z Grobowca nie byli w stanie tego powstrzymać. W ciągu ostatnich czterech miesięcy zmarło pięcioro z nich – cztery osobniki żeńskie i numer 312 z części męskiej. Dwoje z nich zmarło jednej nocy. Pielęgniarki założyły ciężkie rękawice i maski, załadowały ciała do jednego plastikowego worka, a potem zaciągnęły do miejsca, skąd je wywożono. A skóra Lilac Springs wciąż była lśniąco czerwona i wyglądała na podrażnioną jak po oparzeniu. Włosy, przycięte krótko jak u innych replik, miała przerzedzone. Miejscami przeświecała między nimi goła skóra czaszki.

– Nie jest tak źle – oznajmiła Lilac Springs, mimo że Lira wciąż się nie odezwała. – Przyszła Palmolive.

Palmolive także należała do Brązowych. Zaczęła wymiotować kilka tygodni temu i znaleziono ją, jak błąkała się po korytarzu w środku nocy. Przeniesiono ją do Grobowca, gdzie ledwie była w stanie przełknąć parę łyków wody bez zwracania.

– Myślisz, że wkrótce będę martwa? – zapytała Lilac.

Na szczęście zanim Lira zdążyła odpowiedzieć, zjawiły się pielęgniarki. Testy przeprowadzały Tłuste Dupsko i Masz Ci Los. Niemal zawsze tak było, ale Lira aż do teraz bała się, że mógłby to być ktoś inny.

Dzisiaj odbyły się trzy testy. Za każdym razem gdy serce Liry biło szybciej, wyobrażała sobie jego cztery zastawki: jak otwierają się i zamykają niczym przesłona, jak krew, której zamknięty obieg przypominał zazębiające się skrzydła Haven, przepływa w jednym kierunku. Nauczyła się o budowie serca, tak jak nauczyła się o reszcie ludzkiego ciała: bo w Haven nie było niczego innego, co mogłaby poznawać, żadnej prawdy oprócz naukowej, niczego poza bólem i reakcją, objawem i leczeniem, wdechem i wydechem oraz skórą rozciągniętą na mięśniach i kościach.

Najpierw siostra Masz Ci Los odczytała głośno pięć cyfr i poprosiła repliki, żeby je zapamiętały. Potem miały ułożyć kolorowe kawałki papieru, stopniując odcienie od zielonego do żółtego. Następnie musiały włożyć małe drewniane klocki w otwory tego samego kształtu, absurdalnie banalne zadanie, chociaż Lilac Springs najwyraźniej miała z nim problem – próbowała włożyć romb w trójkątną dziurę, a do tego raz na jakiś czas klocki wypadały jej z rąk i ze stukotem lądowały na podłodze.

Do ostatniego testu Masz Ci Los rozdała kartki i długopisy – Lira ukradkiem przyłożyła długopis do języka, by delektować się smakiem tuszu, ogromnie pragnęła mieć kolejny do kolekcji – i poprosiła repliki, żeby zapisały w kolejności te pięć cyfr, które zapamiętały na początku. Repliki w większości nauczyły się liczb do stu i alfabetu od A do Z, zarówno po to, by mogły identyfikować własne łóżka, jak i na potrzeby testów, i Lira czerpała wielką przyjemność z rysowania krągłości i kątów każdej cyfry po kolei, wyobrażając sobie, że liczby też stanowią jakiś język. Kiedy podniosła wzrok, zobaczyła, że kartka Lilac Springs jest pusta. Dziewczynka niezdarnie trzymała długopis, gapiąc się na niego, jak gdyby widziała taki przedmiot po raz pierwszy w życiu. Nie zapamiętała ani jednej cyfry, chociaż Lira wiedziała, że znała swój numer i była z tego bardzo dumna.

Tłuste Dupsko oznajmiła koniec czasu i siostra Masz Ci Los zebrała kartki, repliki zaś siedziały w ciszy, podczas gdy kompletowano wyniki, ujmowano je w tabele i wpisywano do kart. Dłonie Liry zaczęły się pocić. Teraz.

– Zapomniałam cyfr – powiedziała Lilac Springs. – Nie mog­łam sobie przypomnieć.

– Dobrze, to tyle. – Tłuste Dupsko podniosła się z krzesła, krzywiąc się, jak zawsze po testach.

Repliki także wstały. Tylko Lira siedziała, a serce mocno waliło jej w piersi.

Jak zwykle, gdy już stała, Tłuste Dupsko zaczęła się żalić:

– Cholerne buty. Cholerna pogoda. A teraz jeszcze muszę zawlec swoje tłuste dupsko do tej przeklętej administracji. Dwadzieścia minut tam i z powrotem. A jakby tego było mało, dzisiaj przyjeżdżają Ważniacy.

Tłuste Dupsko na co dzień pracowała w monitoringu, ale często pomagała też przy testach. Miała jakieś pięćdziesiąt kilo nadwagi, a kostki spuchły jej od upału tak, że zaczęły przypominać grube i okrągłe pnie palm, które stały w rzędzie na dziedzińcu.

– Masz ci los – powiedziała jak zwykle Masz Ci Los. Miała lśniącą brązową skórę, która zawsze wyglądała tak, jakby ją przed chwilą natłuszczono.

Teraz. Większość replik już wyszła. Tylko Lilac Springs została – wciąż siedziała i gapiła się w stół.

– Ja to zrobię – odezwała się Lira.

Czuła, że brakuje jej tchu, mimo że nawet się nie ruszyła, i zastanawiała się, czy Tłuste Dupsko to zauważy. Ale nie. Oczywiście, że nie. Wiele sióstr nawet nie było w stanie odróżnić replik. Lira pamiętała, jak w dzieciństwie wpatrywała się w pielęgniarki, pragnąc, żeby odpowiedziały jej tym samym, żeby ją zauważyły, chwyciły za rękę, podniosły albo powiedziały, że jest ładna. Raz została przeniesiona do izolatki na dwa dni po tym, jak ukradła kartę wejściową siostrze Em, bo pomyślała, że dzięki temu pielęgniarka nie będzie mogła wyjść od nich pod koniec dnia, że będzie musiała zostać. Ale oczywiście kobieta i tak się wydostała, a wkrótce potem opuściła Haven na zawsze.

Lira przyzwyczaiła się do tego – że wszyscy wyjeżdżali, że ją zostawiano. Ale teraz cieszyła się, że jest niewidzialna. Dla niej one też na swój sposób takie były. Właśnie dlatego nadała im te przydomki.

Obie siostry odwróciły się i spojrzały na nią. Twarz Liry płonęła. Rumień. Wiedziała to, w końcu przez całe życie słuchała lekarzy.

– Co toto powiedziało? – odezwała się Tłuste Dupsko bardzo powoli. Nie zwracała się do Liry, jednak Lira odpowiedziała.

– Powiedziało, że może to zrobić – rzekła, ze wszystkich sił starając się nie poruszyć. Kiedy była mała, miała problemy z pierwszą i trzecią osobą, nigdy nie umiała ich rozróżnić. Czasami, kiedy była zdenerwowana, dalej się myliła. Spróbowała raz jeszcze: – Mogę zanieść za panią dokumenty do administracji.

– Jezu, Maryjo i Józefie! – parsknęła Masz Ci Los.

Ale Tłuste Dupsko nie spuszczała wzroku z Liry, jak gdyby widziała ją pierwszy raz w życiu.

– Wiesz, jak się dostać do administracji?

Lira skinęła głową. Mieszkała w Haven od zawsze. I zawsze będzie tu mieszkać. Było tu wiele pomieszczeń zamkniętych, zakazanych, dostępnych jedynie przy użyciu kart wejściowych i kodów – wiele miejsc, do których nie miała wstępu, wiele zablokowanych drzwi, za którymi ludzie ubrani na biało poruszali się w osłonach na twarzy. Ale znała długość wszystkich korytarzy oraz czas w sekundach, jaki był potrzebny, by dostać się z toalety do Kotła i z powrotem. Znała wszystkie biurka i pokoje socjalne, klatki schodowe i tylne wejścia, tak jak znała kształt swoich kości biodrowych albo własne łóżko, numer 24, które zawsze należało do niej. Tak jak znała Ściskacze, Gumorękawiczki, Wężorurki, Czerwone Ampułki czy Szklane Oczy.

Swoich przyjaciół, swoich wrogów, swój świat.

– Lira, co to jest „administracja”? – spytała ją Lilac Springs.

Rany, zaraz wszystko zepsuje, a przecież i ona wiedziała, gdzie jest administracja. Wszyscy to wiedzieli. Nawet Lilac nie była aż tak głupia.

– Nie zajmie mi to wiele czasu – powiedziała Lira, nie zwracając uwagi na Lilac Springs.

– Doktorowi Sappo się to nie spodoba – skomentowała Masz Ci Los.

Doktorem Sappo personel nazywał Boga, ale tylko wtedy, gdy ten nie słyszał. W jego obecności nazywali go doktorem albo dyrektorem Sapersteinem.

– Nie powinny mieć w rękach niczego ważnego – dodała.

Tłuste Dupsko prychnęła.

– Mam gdzieś, czy mu się to spodoba czy nie – rzekła. – To nie jemu wyskoczą odciski wielkości wulkanu na obu stopach. Poza tym i tak się o tym nie dowie.

– A jeśli toto coś nabroi? – odezwała się Masz Ci Los. – Będziesz mieć kłopoty.

– Na pewno nie nabroi – zaprotestowała Lira i odchrząknęła, bo jej głos stał się chrapliwy. – To znaczy nie nabroję. Wiem, co robić. Mam iść na poziom minus jeden w skrzydle A.

Nagle Lilac Springs zaczęła jęczeć:

– Chcę iść do administracji.

– Aha – powiedziała Masz Ci Los, odwracając się do Lilac. – To tutaj idzie ze mną. – A potem, ciszej, ale nie na tyle cicho, by Lilac i Lira nie mogły jej dosłyszeć, dodała: – Brązowe padają jak muchy. Zabawne, jak na każdej odbija się to inaczej.

– To dlatego, że jeszcze nie rozpracowali wszystkiego. – Tłuste Dupsko pokręciła głową. – Oby tylko mieli rację, że nie można się tym zarazić. – Wciąż obserwowała Lirę lekko zwężonymi oczami, oceniając sytuację, i bębniła w stos wyników, jak gdyby odpowiedź mogła przyjść przez jej palce.

– Mówiłam ci: to nie jest zaraźliwe. Przynajmniej nie w ten sposób. Jestem tutaj od samego początku. Czy twoim zdaniem wyglądam na martwą?

Lilac Springs zaczęła płakać – zawodziła głośno, żałośnie jak małe repliki na oddziałach obserwacyjnych. Masz Ci Los musiała siłą postawić ją na nogi i wyciągnąć na korytarz. Dopiero gdy Lira przestała słyszeć jej wycie, uświadomiła sobie, że wstrzymuje oddech.

Tłuste Dupsko wysunęła dokumenty o centymetr w jej stronę. Lira podniosła się tak szybko, że aż krzesło zgrzytnęło o podłogę.

– Prosto do administracji i bez zatrzymywania – oznajmiła Tłuste Dupsko. – A jeśli ktoś cię spyta, gdzie idziesz, nie zatrzymuj się i nie odzywaj. W administracji powinien siedzieć Werner. Powiedz mu, że cię przysłałam.

Lira czuła, jak mięśnie wokół jej ust drgają. Ale Tłuste Dupsko nabrałaby podejrzeń, gdyby zobaczyła radość na jej twarzy. Zabrała więc dokumenty – już sam szelest papieru brzmiał dla niej rozkosznie – i ostrożnie przycisnęła je do piersi.

– No, idź – powiedziała Tłuste Dupsko.

Lira wolała nie zwlekać w obawie, że pielęgniarka zmieni zdanie. Nawet gdy już wyszła na korytarz, wciąż spodziewała się, że kobieta ją zawoła, bo dotrze do niej, że to zły pomysł. Czuła pod bosymi stopami chłód linoleum.

Haven składało się z sześciu skrzydeł, od A do G. Nie było skrzydła E, z niewiadomych przyczyn, chociaż wśród personelu krążyła plotka, że to za sprawą pierwszego Boga – Richarda Havena, którego była żona miała na imię Ellen. Nie licząc Grobowca, oficjalnie zwanego skrzydłem G, wszystkie budynki były ze sobą połączone, ułożone w kształt pięciokąta wokół dziedzińca o powierzchni półtora hektara, który zdobiły ogrody, rzeźby i ławki. Było tam nawet boisko do gier zespołowych, z którego mógł korzystać personel. Elektroniczne drzwi łączyły poszczególne skrzydła jak mechaniczne stawy. Grobowiec był większy – miał co najmniej cztery piętra i może nawet jeszcze trzy pod ziemią, choć biorąc pod uwagę podmokły teren, nie wydawało się to prawdopodobne. Zbudowany z szarego betonu stał w odosobnieniu, usytuowany dobre sto metrów od reszty kompleksu.

Najszybsza droga z sali testowej do skrzydła A wiodła przez skrzydło F. Lira już wymyśliła, że jeśli ktoś ją zagadnie, powie, że idzie do Kotła na obiad.

Ale nikt jej nie zaczepił. Minęła kilka pielęgniarek siedzących w pokoju dziennym i śmiejących się z dwóch kobiet w telewizji – replik, pomyślała Lira z ekscytacją, która jednak szybko minęła, gdy uświadomiła sobie, spostrzegłszy drobne różnice między nimi, że kobiety to tylko bliźniaczki. Następne były dormitoria, mniejsze dla podstawowego personelu – pielęgniarki i badacze spali w czteroosobowych pokojach z piętrowymi łóżkami. Potem kwatery lekarzy, bardziej przestronne. Aż wreszcie Kocioł. Zapach gotowanego mięsa natychmiast przyprawił ją o skręt kiszek.

Przyspieszyła, cały czas szła ze spuszczoną głową. Gdy weszła do skrzydła A, strażnik ledwie podniósł wzrok. Przeszła przez marmurowy hol z kamiennym popiersiem Richarda Havena, pierwszego Boga, przystrojonym w czerwono-niebieską pelerynę i śmieszną czapkę – jak zrozumiała Lira, była to jakaś zabawa związana z miejscem zwanym Uniwersytetem Pensylwanii, z którego pochodzili zarówno pierwszy, jak i drugi Bóg. Plastikowa choinka, kupiona kiedyś na przyjęcie bożonarodzeniowe, stała od trzech lat tuż przy głównym wejściu, tyle że poza sezonem świątecznym światełka były wyłączone. Ze ścian uśmiechały się fotografie nieznajomych ludzi, a na jednej z nich stali Richard Haven i doktor Saperstein, dużo młodsi i ubrani w czerwono-niebieskie barwy. Mieli nawet pomalowane twarze.

Ale dzisiaj nie przystanęła, żeby im się przyjrzeć. Przeszła przez drzwi prowadzące na klatkę schodową. Unosił się na niej lekki zapach dymu papierosowego.

Im bliżej była administracji, tym większy czuła ścisk w piersi, jak gdyby Inwazyjny Wąż przeciskał się przez jej gardło, pompując płyn do płuc. Poziom minus jeden zawsze wyglądał na spokojniejszy niż parter. Większość drzwi wyposażono w zamki na kod i oznaczono wielkimi czerwonymi kołami przedzielonymi na pół po przekątnej – znakami ograniczonego dostępu. Do tego ściany zdawały się tłumić hałas, pochłaniały odgłosy kroków Liry, gdy przechodziła.

Dostęp do administracji również był ograniczony. Tłuste Dupsko powiedziała, że Werner będzie siedział na recepcji – od tego zależało powodzenie planu Liry. Przez szyby w drzwiach widać było przestrzeń wypełnioną biurkami, kartki przypięte do tablic korkowych, klawiatury zakopane pod stosami szarych teczek, telefony i komputery podpięte do przepełnionych przedłużaczy. Cała papierkowa robota z Haven przychodziła tutaj – od poczty po raporty medyczne – i dopiero potem dokumenty rozsyłano do docelowych odbiorców.

Lira dała nura do wnęki w ścianie kilka metrów za wejściem do administracji. Gdy wyglądała na korytarz, miała widok na drzwi. Modliła się, by się okazało, że przybyła na czas i nie przegapiła swojej szansy. Kilka razy ostrożnie wychylała się na korytarz, żeby sprawdzić teren. Ale drzwi były szczelnie zamknięte.

Aż wreszcie, kiedy niemal straciła nadzieję, usłyszała ciche kliknięcie otwieranych zamków. Skrzypnęły drzwi. Chwilę później czyjeś kroki skierowały się w stronę schodów. Gdy tylko usłyszała, że otwiera się wejście na klatkę schodową, wślizgnęła się na korytarz.

Od czasu nagłego zniknięcia doktor O’Donnell zdarzało jej się przemykać pod drzwi administracji. Wiedziała, że codziennie, kiedy większość personelu administracyjnego je w Kotle, Werner opuszcza swoje stanowisko, blokuje otwarte drzwi do administracji i pali papierosa – albo dwa – na klatce schodowej.

Dzisiaj między podwójne drzwi wetknął pusty segregator. Lira wślizgnęła się do środka i delikatnie je przymknęła, upewniając się, że segregator się nie przesunął.

Przez kilka sekund stała nieruchomo, pozwalając, by spowiła ją cisza. Administrację stanowiło kilka połączonych ze sobą pokoi. Pierwszy z nich, ten, w którym się znajdowała, jasny i nowoczesny, oświetlały zawieszone u sufitu długie lampy, podobne do tych używanych w laboratoriach na górze. Lira ruszyła dalej, w gęstwinę szaf i starych plastikowych pojemników na dokumenty, pomiędzy stosy papierów, których od lat nikt nie dotykał. Kilka pokoi było ciemnych albo słabo oświetlonych. I w tej ciszy słyszała szept miliona słów, słów uwięzionych w każdej szufladzie, słów drapiących paznokciami o wnętrza szaf.

Wszystkie słowa, o jakich mogła kiedykolwiek pomarzyć – słowa, którymi mogła się napchać, aż będzie pełna, aż oczy wyjdą jej z orbit.

Ruszyła do najdalszego zakątka najciemniejszego pokoju i na chybił trafił wybrała szafę. Nie chodziło jej o żadne konkretne raporty, o to, co mogłyby mówić czy znaczyć. Jedyne, na czym jej zależało, to możliwość ćwiczeń. Doktor O’Donnell wyjaśniła jej kiedyś, czym jest prawdziwa biblioteka i do czego służy w zewnętrznym świecie, więc Lira wiedziała, że administracja to coś najbliższego bibliotece, do czego kiedykolwiek będzie mieć dostęp.

Wybrała teczkę z samego tyłu, taką, po którą na pewno od dawna nie sięgano, i na tyle chudą, by łatwo było ją ukryć. Zamk­nęła szafkę i pokonała z powrotem tę samą trasę, przez coraz jaśniejsze i coraz mniej zakurzone pokoje.

Wreszcie znalazła się na korytarzu. Wślizgnęła się do wnęki i czekała. Chwilę później drzwi od klatki schodowej otworzyły się ze skrzypieniem i zaraz potem zatrzasnęły, a na korytarzu rozległy się kroki. Werner wrócił.

Musiała jeszcze załatwić to, po co oficjalnie przyszła. Oznaczało to, że musi schować zdobytą z takim trudem teczkę gdziekolwiek, choćby na chwilę. Nie było zbyt wielu możliwości. Wybrała metalowy kosz przytwierdzony do ściany i oznaczony znakiem „materiały niebezpieczne”. Personel medyczny zazwyczaj wyrzucał do nich zużyte rękawiczki, czepki, a nawet strzykawki, ale ten akurat był pusty.

Werner nawet jej nie wpuścił. Gdy zastukała palcem w szybę, podszedł tylko do drzwi, marszcząc brwi.

– O co chodzi? – zapytał. Głos zza szyby dochodził przytłumiony. Werner mówił bardzo powoli, jak gdyby nie był pewien, czy Lira zrozumie. Od razu było widać, że rzadko miał do czynienia z replikami.

– Przysłała mnie Shannon z ochrony – odparła, w ostatniej chwili powstrzymując się przed powiedzeniem „Tłuste Dupsko”.

Werner zniknął. Kiedy wrócił, by otworzyć drzwi, miał na sobie rękawiczki i maseczkę chirurgiczną. Zdarzało się, że personel odmawiał kontaktu z replikami bez dodatkowych środków ostrożności, co Lira uważała za głupie. Choroby zabijające repliki, warunki, które uczyniły je chorowitymi i opóźnionymi w rozwoju, były bezpośrednio związane z klonowaniem i wychowaniem w Haven.

Spojrzał na dokumenty, które trzymała w ręce, jak gdyby było to zdechłe zwierzę.

– No dobra, daj to. I powiedz Shannon z ochrony, żeby następnym razem sama robiła, co do niej należy. – Porwał teczkę z jej rąk i szybko się wycofał. Rzucił jej zza szyby krzywe spojrzenie.

Lira nawet nie zwróciła na to uwagi. Nie mogła się doczekać, aż rozgości się wśród tych wszystkich liter: nowe strony, nowe słowa, które mogła odczytać, na których mogła się zatrzymać, by je rozszyfrować.

Wyjęła teczkę z metalowego kosza, sprawdziwszy wcześniej, czy na korytarzu jest sama. To był jedyny punkt planu, który nie do końca przemyślała. Będzie musiała zanieść teczkę do swojego łóżka, ale jeśli zrobi to jawnie, ktoś może zacząć się zastanawiać, skąd ją wzięła. Mogłaby powiedzieć, że jakaś pielęgniarka kazała ją dostarczyć – ale co, jeśli ktoś sprawdzi? Nie była nawet pewna, czy potrafi przekonująco kłamać. Przez ostatnie lata nie rozmawiała zbyt wiele z personelem, poza tym naprawdę była wykończona.

Włożyła ją więc za pasek luźnych spodni – wszystkie repliki w Haven nosiły takie same – i wyciągnęła podkoszulek na wierzch. Jedynym sposobem, żeby nie wypadła, było objęcie się rękami, jak gdyby bolał ją brzuch. Nawet wtedy musiała stawiać drobne kroczki, poza tym wydawało jej się, że słychać szelest papieru. Nie miała jednak wyjścia. Pozostało wierzyć, że zdoła wrócić do skrzydła D niezaczepiona przez nikogo.

Ale gdy tylko przeszła przez drzwi i ruszyła po schodach, usłyszała odbijające się echem głosy. Zanim udało jej się wycofać, zobaczyła Boga schodzącego z jednym z Ważniaków. Spuściła głowę i ustąpiła im, mocno przyciskając ramiona do teczki i modląc się, by minęli ją bez zatrzymywania.

Zatrzymali się jednak.

– Hej. – To Ważniak ją zaczepił. – Hej. Ty. – Jego oczy były prawie czarne. Odwrócił się do Boga. – Które to?

– Nie jestem pewien. Niektóre pielęgniarki potrafią odróżnić je po wyglądzie. – Bóg spojrzał na Lirę. – Która jesteś? – zapytał.

Przez chwilę Lira miała ochotę przedstawić się z imienia (może sprawiła to ukradziona teczka przyciśnięta do jej brzucha), ale powiedziała tylko:

– Numer 24.

– I pozwalacie im tak po prostu włóczyć się po ośrodku? – Mężczyzna wpatrywał się w Lirę, ale pytanie to było skierowane do Boga. – Zwłaszcza po tym, co się stało?

Lira domyśliła się, że mówił o ucieczce.

– Postępujemy zgodnie z procedurami – odparł Bóg. Jego głos przypominał Lirze ukłucie strzykawki. – Kiedy powstało Haven, nasi sponsorzy z sektora prywatnego życzyli sobie, żeby traktować je po ludzku.

– Nie ma już sektora prywatnego. Teraz to my wykładamy kasę – odparł mężczyzna. – A co z zarażeniem?

Lira słuchała tylko jednym uchem. Pot zbierał się między teczką a jej brzuchem. Wyobrażała sobie, jak przesiąka przez okładkę i moczy strony. Teczka nieco się przesunęła i Lira zaczęła się martwić, że jakaś strona może wypaść, ale nie miała odwagi poprawić uchwytu.

– Nie ma ryzyka, jeśli nie doszło do spożycia… o czym by pan wiedział, gdyby naprawdę czytał pan raporty. W porządku, 24 – powiedział Bóg – możesz iść.

Lira poczuła taką ulgę, że miała ochotę krzyczeć z radości. Ale tylko pochyliła głowę i trzymając ręce ciasno owinięte wokół pasa, zaczęła ich mijać.

– Zaczekaj! – To Ważniak ją zawołał.

Lira zesztywniała i odwróciła się w jego stronę. Stali teraz niemal twarzą w twarz. Czuła się tak jak w czasie badań, kiedy drżała w swojej jednorazowej koszuli, wbijając wzrok w ostre światła umieszczone wysoko na suficie – zmarznięta i obnażona.

– Dlaczego ona trzyma się za brzuch? Ma problemy żołądkowe? – zapytał.

Lira zacisnęła ręce wokół pasa. „Błagam – pomyślała. – Błagam”. Nie była w stanie dokończyć tej myśli. Jeśli każą jej opuścić ręce, teczka wypadnie. Wyobraziła sobie, jak dokumenty wylatują z jej nogawek i zsuwają się po schodach.

Bóg wskazał na plastikową opaskę, którą Lira nosiła na ręce.

– Zielona – powiedział. – Jeden z pierwszych wariantów. Działają wolniej niż typowe vCJD. Większość Zielonych wciąż żyje, choć widzieliśmy ostatnio kilka objawów aktywności neurodegeneratywnej.

– A gdyby to przełożyć na normalny język?

W przeciwieństwie do faceta w garniturze Bóg nigdy nie nawiązywał kontaktu wzrokowego. Patrzył na jej ramiona, ręce, kolana, czoło – wszędzie, byle nie w oczy.

– Skutki uboczne – odpowiedział z lekkim uśmiechem.

A potem pozwolili Lirze odejść.

Lira nie była jedyną repliką, która kolekcjonowała przedmioty. Róża chowała pod poduszką zużyte szczoteczki do zębów. Palmolive szukała po korytarzach monet, które komuś wypadły, i trzymała je w pudełku po wacikach antybakteryjnych. Kasjopeja ułożyła w rzędzie na parapecie obok swojego łóżka dziesiątki muszelek, a do tego namówiła siostrę Dolly, by przemyciła dla niej trochę taśmy klejącej, i powiesiła kilka rysunków, które zrobiła na serwetkach ukradzionych ze stołówki. Widniały na nich kosze na śmieci, czerwone przekreślone kółka, stetoskopy, popiersie pierwszego Boga w czerwono-niebieskiej pelerynie oraz skalpele błyszczące w fałdach czystej szmatki. Była w tym bardzo dobra. A Kaliope zabrała kiedyś telefon komórkowy jednej z pielęgniarek, za co wszystkie jej genotypy zostały ukarane.

Ale Lira uważała na swoje skarby. Trzymała je w ukryciu. Teczkę starannie schowała pod cienkim materacem, obok reszty kolekcji: kilku długopisów – w tym jej ulubionego, zielonego z wysuwaną końcówką, na którym białymi literami było napisane „FINE & IVES”, pustej puszki z napisem „Altoids”, kilku monet znalezionych za automatem z napojami oraz wysłużonego egzemplarza Małego Księcia, który przeglądała tak często, że wiele stron wypadło ze środka i teraz leżało luzem.

– W tej książce jest przesłanie – powiedziała Lirze doktor O’Donnell, zanim opuściła Haven. – W miłości Małego Księcia do róży jest mądrość, której wszyscy moglibyśmy się uczyć.

A Lira pokiwała głową, starając się udawać, że rozumie, choć wcale nie rozumiała. Nic nie wiedziała o miłości. Nic o nadziei. Doktor O’Donnell wyjeżdżała, a ona znów zostawała sama.

Dalsza część książki dostępna w wersji pełnej

GEMMA

Dostępne w wersji pełnej

Tytuł oryginału: Replica

Copyright © 2016 by Laura Schechter

Copyright © for the translation by Monika Bukowska

Opieka redakcyjna: Agnieszka Urbanowska

Opracowanie typografczne książki: Daniel Malak

Adiustacja: Anna Brynkus-Weber / d2d.pl

Korekta: Alicja Listwan / d2d.pl,

Katarzyna Gniewko / d2d.pl

Projekt okładki: Eliza Luty

Fotografe na okładce:

dziewczyna z rozpuszczonymi włosami – © Aleshyn_Andrei / Shutterstock.com,

dziewczyna z krótkimi włosami – © Oleg Gekman / Shutterstock.com

ISBN 978-83-7515-669-0

Dystrybucja: SIW Znak. Zapraszamy na www.znak.com.pl

Wydawnictwo Otwarte sp. z o.o., ul. Smolki 5/302, 30-513 Kraków

Plik opracował i przygotował Woblink

woblink.com

KSIĄŻKI TEGO AUTORA

Replika Panika Delirium. Trylogia 7 razy dziś Delirium Pandemonium 

POLECANE W TEJ KATEGORII

Bad Mommy. Przeklęta korona Zakazane życzenie Noah ucieka Never Never Chłopak, który stracił głowę