Smak miłosci

Smak miłosci

Autorzy: Agnieszka Maciąg

Wydawnictwo: Otwarte

Kategorie: Lifestyle

Typ: e-book

Formaty: EPUB MOBI

Cena książki papierowej: 32.90 zł

cena od: 34.90 zł

"Jak smakuje miłość?

Gotowania nauczyły mnie mama i babcia, a także przyjaciółki i dziewczyny spotkane podczas moich licznych podróży. Wielka rodzina kobiet, które wspierają się, dzielą i kochają bez potrzeby konkurowania ze sobą.

Kobiece gotowanie to przejaw czystej miłości. W mojej kuchni nie ma miejsca na sztywny mundurek, pośpiech i pokrzykiwanie. Przeciwnie, to miejsce, w którym koncentruję się na tym, co naprawdę ważne i dobre.

Gotowanie jest jak smakowanie życia w jego najgłębszych przejawach. Dzielenie się i dopieszczanie. Myślenie o tych, których kochamy. Również o sobie.

Dla mnie smak miłości jest pełen ciepła, czułości, troski i dobrych myśli. A jaki jest według Ciebie?

Agnieszka Maciąg"
Książkę tę dedykuję Tobie

oraz

moim wspaniałym rodzicom – mamie Wandzie i tacie Jankowi,

moim ukochanym dzieciom Helence i Michałowi,

mojemu cudownemu mężowi i przyjacielowi – Robertowi,

moim kochanym braciom Andrzejowi i Krzysiowi,

a także Małgosi, Karolinie, Zbyszkowi i Iwonie.

Składam podziękowania mojej niezrównanej położnej, przyjaciółce i mądrej kobiecie – Ewie Janiuk. Drogiemu panu Jankowi, paniom Kasi i Eli, którzy tak dzielnie wspierali mnie podczas pisania tej książki. Oraz panu Janowi Rybkowskiemu, który mnie uratował i przywrócił do życia.

Dziękuję, że jesteście w moim życiu!

Dzięki Wam znam prawdziwy smak miłości.

List do samej siebie

Jestem w naszym Domu Marzeń. Za oknem szumi letni deszcz. Czuję zapach obiadu, który gotuje się w kuchni. Helenka śpi.

Przeglądałam swoje pamiętniki sprzed lat. I zastanawiam się, jak to możliwe, że spełniły się wszystkie moje marzenia, które wydawały się tak nierealne.

To był czas samotności, której ból pamiętam do teraz. Ale dzisiaj już nie boli. Samotność przemieniłam w miłość. Na początku nauczyłam się widzieć i doceniać to, co mam. Kwiat w wazonie. Kolor papryki. Zapach porów smażonych na maśle. Cud rosołu. Zdolność moich dłoni do tworzenia potraw i dzielenia się.

A najważniejsze, że nauczyłam się karmić samą siebie. Mądrze i troskliwie.

Koleżanki mówiły: „Nie chce mi się gotować dla jednej osoby, mogę zjeść byle co”.

Ja też tak myślałam.

Ale kim jest ta JEDNA osoba? Kim dla Ciebie jest TA osoba?

Pomyślałam wtedy, że naukę mądrej, dobrej, głębokiej miłości powinnam zacząć właśnie od niej.

Ja. Wszystko i nic. Wszechświat i ziarnko piasku.

Przytuliłam siebie. Nakarmiłam. Pokochałam. I w moim życiu zaczęły się dziać cuda.

Teraz mogę karmić innych.

zaplatam włosy w dzikie wino

kwitnie we mnie maciejka i łubin

zielony groszek i kwiaty pomarańczy

moja głowa pełna jest wiatru

w ustach czuję smak miłości

Jak smakuje miłość?

Ta historia zaczyna się w kuchni. Gdy byłam mała, babcia Ania sadzała mnie na stole i zagniatała ciasto na makaron. Ze zdumieniem przyglądałam się, jak sypka mąka zamienia się w elastyczną masę. Uginała się pod dotykiem moich małych paluszków, by zaraz powrócić do kształtu uformowanego przez sprawne dłonie babci. Pamiętam wałkowanie, krojenie, gotowanie. I poczucie dziecięcej dumy, że z różnych, osobnych składników stworzyłyśmy nową całość, w dodatku pyszną!

W moim rodzinnym domu zawsze pachniało jedzeniem, już od samego rana. Mama pracowała w biurze projektów, ale gdy tylko mogła odejść od stołu kreślarskiego, biegła do domu i zamieniała się w boginię domowego ogniska. Często wstawała o świcie i jeszcze przed wyjściem do pracy piekła ciasto. Z łóżek wyciągał nas słodki zapach przypraw i drożdży. Mama przeszła dobrą szkołę – mój pradziadek i dziadek byli świetnymi cukiernikami, a wujkowie doskonałymi piekarzami. Nic dziwnego, że zasłynęła jako mistrzyni domowej kuchni.

Siłą rzeczy ja również uczyłam się gotowania od najmłodszych lat. Obierałam, tarłam, kroiłam, siekałam, ugniatałam, ubijałam, ucierałam, smażyłam, piekłam i dusiłam. Przyprawiałam. Glazurowałam, lukrowałam i posypywałam. Uczyłam się kuchni krok po kroku, każdego dnia, by jako nastolatka całkiem nieźle sobie w niej radzić. Gotowałam i piekłam dla moich koleżanek i kolegów. Zbierałam przepisy, poznawałam polską tradycję i kulinarne nowości. Ale nie ominął mnie czas buntu – przestałam gotować. Bo jaki sens ma poświęcanie tak ogromnej ilości czasu potrawom, które zjada się w kilka minut? I co po nich pozostaje? Bałagan! A ja chciałam poświęcić się zajęciom, które pozostawią po sobie trwalszy ślad. Przecież zjeść można byle co…

Musiałam przejść przez ten okres, by prawdziwie docenić wartość domowych posiłków. Zauważyłam, że podczas gotowania wszystko się w mojej głowie układa. Wydarzenia i sprawy wracają na swoje miejsce, nabieram do nich dystansu. Porządkują się wartości. Wiem, co naprawdę jest ważne. Musiałam też poczuć, że dom bez kuchni nie jest prawdziwym Domem. Brakuje mu serca. Zrozumiałam, że we wspólnym domowym posiłku pięknie spełnia się codzienność. Nasze życie składa się z chwil. Ich ulotność stanowi o ich wartości. Trwałe jest tylko to, co w nas zostaje – uczucia, emocje. To one pozostawią ślad w naszych duszach, na zawsze, wpisane w nas jak linie papilarne. Tylko dla nich warto żyć.

Julia Child powiedziała kiedyś: „Ci, którzy nie gotują, są zdania, że inwestowanie dwóch godzin pracy w dwie minuty przyjemności jest niemądre. Jeśli gotowanie jest ulotne, to balet również. Gotowanie może być równie twórcze i pełne wyobraźni jak rysowanie, rzeźbienie w drewnie czy muzykowanie. Inwencja w gotowaniu czerpie soki z każdej dziedziny”. Dzisiaj w zupełności się z nią zgadzam. Musiałam jednak do tego dojrzeć.

Ukończyłam Liceum Sztuk Plastycznych w Supraślu. Wybór specjalizacji zdumiał moich rodziców: tkanina artystyczna. Nie wyobrażali sobie, jak osoba z tak dużym temperamentem, która nie potrafi usiedzieć w miejscu, będzie w stanie spędzać nieskończenie długie godziny przy krośnie, by z cienkich nitek stworzyć wielką tkaninę. Nitka po nitce, milimetr po milimetrze… Ja jednak całą sobą wiedziałam, że na tym etapie mojego życia pragnę robić właśnie to i nic innego. Poszłam tą drogą, z pozoru sprzeczną z moją żywą osobowością, co okazało się bardzo ważną częścią mojego rozwoju. Uwielbiałam cały proces twórczy, który wymagał ogromnej koncentracji, cierpliwości i siły woli, aby wizja mogła się okazać rzeczywistością, być czymś namacalnym, czym mogę się podzielić z innymi.

By tak mogło się stać, potrzebne też było całe zaplecze w postaci szkicowników, kartonów, kredek, farb, ołówków… Dokładnie tak samo jest w kuchni, która jest twórczym warsztatem naszej codzienności.

Żadna restauracja, nawet najlepsza, najbardziej renomowana i ceniona, z wywalczonymi w pocie czoła gwiazdkami Michelina, nie da nam tego co domowy posiłek. Największy komplement, jaki może usłyszeć restaurator, to: „Smakowało tak jak w domu!”. Wspaniałego gotowania uczą nas nie szefowie kuchni, ale mamy, babcie, ciocie i przyjaciółki. Wielka rodzina kobiet, które wspierają się, dzielą i kochają, bez potrzeby konkurowania ze sobą. Kobiece gotowanie to przejaw czystej miłości. W domowej kuchni nie ma miejsca na sztywny mundurek, pośpiech, pokrzykiwanie, układanie idealnych piramid na talerzach i bezustanne poszukiwanie efektu zadziwienia. Przeciwnie – nasza kuchnia jest miejscem, w którym odpoczywamy, wypuszczamy z siebie powietrze. Gotowanie jest jak smakowanie życia w jego najgłębszych przejawach, dzielenie się, dopieszczanie. Myślenie o tych, których kochamy.

Marzenia przy kuchennym stole

Gdy mój syn Michał był mały, nie tylko lubił jeść przygotowane przez mnie potrawy, ale również spędzać ze mną czas w kuchni. Zwłaszcza zimą, gdy na dworze było zimno i szaro, nasza kuchnia zamieniała się w przytulną oazę ciepła i ukojenia.

Podczas wspólnego gotowania i jedzenia opowiadał mi o tym, co przeżywa, co go boli, a co cieszy. Mówił mi o swych marzeniach, planach i nadziejach, ale także o swoich obawach. To był NASZ czas, rozmowa przychodziła w sposób naturalny i łatwy. Wypływała z nas. Gotowanie stało się dla Michała czynnością tak oczywistą, że mając dziesięć lat, zaczął samodzielnie przygotowywać proste potrawy. Rozpoczął tradycyjnie, jak większość z nas – od jajecznicy. Z biegiem czasu przekonał się, że z dwóch jaj można przyrządzić zdumiewającą liczbę różnych dań.

Michał często widział, jak powodowana ciekawością, z błyszczącymi oczami, przeglądam książki kucharskie, nowe i stare, przywiezione ze świata lub wyszperane w polskich antykwariatach. Jak z tymi książkami żywo dyskutuję, czasem się spieram albo kręcę głową ze zdumienia: „Ależ pomysł! To tak również można to zrobić?! Nie wpadłabym na to!”. Następnie rozkładam kuchenne przybory i z zapałem zabieram się do gotowania. Wspólnie zastanawialiśmy się, co z tego wyjdzie, i z niecierpliwością czekaliśmy na pierwszy kęs. Nowe pomysły, niespodzianka, przygoda – emocje z nimi związane towarzyszyły nam w kuchni. W byciu razem.

Nic dziwnego, że pewnego dnia poprosił mnie, bym kupiła mu jego własną, pierwszą książkę kucharską. Udało mi się znaleźć niewielką, pięknie wydaną książeczkę z prostymi potrawami, które samodzielnie mogą przyrządzić dzieci. Czytał ją wieczorem, gdy leżał już w łóżku, i z wypiekami na twarzy zastanawiał się, co rano zrobi sobie na śniadanie. Nie mógł się doczekać świtu, by jeszcze przed pójściem do szkoły samodzielnie upichcić sobie coś pysznego. Był nawet moment, gdy marzył o tym, aby zostać kucharzem, co trochę przeraziło niektórych członków naszej rodziny. Wiązali z nim większe nadzieje. Ale nie ja. Zawsze pragnęłam, by mój syn był szczęśliwy. Poznając różne kraje, ludzi i historie ich życia, przekonałam się, że szczęśliwi jesteśmy tylko wtedy, gdy robimy to, co naprawdę kochamy. Gdy postępujemy w zgodzie z naszym powołaniem i przeznaczeniem. Każdy z nas, bez wyjątku, takie powołanie posiada. Musimy je tylko odkryć. Na tym polega nasze wyzwanie – odkrycie, co nim jest. To często najtrudniejsze zadanie naszego życia.

Michał ma zostać kucharzem…? Dobrze. Byłam gotowa posłać go do szkoły gastronomicznej. Zanim jednak ukończył gimnazjum, stracił zapał do gotowania. W liceum zainteresowała go sztuka, muzyka, historia starożytnego Rzymu. I ekonomia, i polityka. Czasami było mi żal, że zerwał z gotowaniem, ale wiedziałam, że musi iść własną drogą. Przechodził czas buntu – podobnie jak ja kiedyś.

Podczas naszych wspólnych podróży poznawał jednak smaki świata. Placki z cukinii w Turcji, krewetki i ryby w Grecji. Curry kebab w Niemczech, który zjedliśmy na ulicy, brudząc sobie buzie sosem i oblizując palce. W Rzymie zachwyciło go pesto, świeżo zrobione z bazylii, która urosła w promieniach włoskiego słońca. Buffalo mozzarella delikatnie rozpływająca się w ustach, wyrazisty w smaku parmezan, warzywa i owoce, które kupowaliśmy rano na targu przy Campo de’ Fiori. Gdy minął mu czas buntu, zaczął robić pizzę na własnoręcznie zagniecionym cieście. Wypróbował wiele przepisów, różnych rodzajów mąki, aż znalazł swój własny sposób, idealny. Na dwudzieste urodziny wymarzył sobie szamotowy kamień do pieczenia pizzy.

Dzisiaj świetnie gotuje potrawy z różnych stron świata, zwykle to, co najbardziej lubi jeść. Cierpliwie i z wyczuciem przygotowuje ryż na sushi, piecze tartę cytrynową i przyrządza własne intensywne sosy do makaronów. A ja wiem, że dałam mu to co najważniejsze – wiarę we własne możliwości. Kuchnia to wbrew pozorom niezwykle ważna część nauki życia. Wzmacnia poczucie własnej wartości, bo szybko widać efekty naszych wysiłków. Gdy mały Michał stwierdził: „Nie umiem robić naleśników”, odpowiedziałam mu: „Oczywiście, że nie umiesz, bo nigdy ich nie robiłeś, ale zaraz możesz się nauczyć”. I godzinę później siedzieliśmy przy stole, jedząc jego pierwsze w życiu naleśniki. Był z siebie dumny, a ja byłam dumna z niego. „Następnym razem zrobię lepsze!”, postanowił. W ten sposób uczył się cierpliwości w dochodzeniu do najlepszych efektów. Dowiadywał się też, że każdy błąd można przemyśleć, wyciągnąć z niego wnioski i naprawić. „Nie ma co płakać nad rozlanym mlekiem!”. To powiedzenie, rodem z domowej kuchni, bardzo się przydaje w różnych chwilach. Gotowanie jest wspaniałą szkołą życia!

Teraz, patrząc z perspektywy, widzę, jak bardzo zbliżyło nas do siebie to wspólne przygotowywanie potraw. Głęboką więź i przyjaźń z dzieckiem możemy nawiązać tylko za sprawą czasu, który wspólnie spędzamy. Zabawy, rozmowy, bycie razem i dzielenie się. Nie potrafię sobie wyobrazić mojego macierzyństwa bez wspólnego gotowania i rozmów przy kuchennym stole. Zrezygnowałam z wielu ekscytujących wyjazdów, by móc być z synem w prostej codzienności. Odrzuciłam zagraniczne kontrakty, nie bojąc się, że coś mi umknie. Przeciwnie, dbałam, by nie uciekło mi to co najważniejsze – życie. Pieczenie ciastek i jedzenie ich na kanapie z kubkiem gorącego mleka. Przytulanie, czytanie, wspólne oglądanie filmów i rozmowy. To, co wtedy zasiałam w moim synu, dzisiaj w nim procentuje – widzę to.

Idąc tą drogą – w dzisiejszym świecie mało popularną i niezbyt dobrze rozumianą – zawsze czułam nad sobą anielskie skrzydła. Kiedy zamykały się przede mną jedne drzwi, zaraz otwierały się inne. Jestem pewna, że gdy idziemy za głosem serca, jesteśmy wspierani, a wszechświat troszczy się o nas w sposób, którego nie jesteśmy w stanie przewidzieć.

Michał podążył za swoimi marzeniami. Dzisiaj studiuje we Włoszech. Sam wypracował sobie stypendium, chociaż gdy był w liceum, martwiłam się, czy sobie poradzi z maturą. W życiu jest jak w kuchni – jak sobie ugotujesz, tak się najesz. Michał już o tym wie.

Życie z czułością zatacza koło

Dziś moja mała Helenka siedzi na kuchennym stole obok mojej mamy – tak samo jak ja kiedyś siedziałam obok swojej babci. Patrzę na to z uśmiechem i nieskończoną wdzięcznością w sercu. Poprzez pokolenia przekazujemy sobie miłość i troskę. Dopiero dzisiaj potrafię to w pełni docenić.

Helenka od urodzenia towarzyszy mi podczas gotowania. Najpierw nosiłam ją w chuście, przyklejoną do piersi, a ona ze zdumieniem przyglądała się temu, co robię. Odkrywała pierwsze aromaty i dźwięki gotujących się potraw. Stopniowo musiałam ją przyzwyczajać do odgłosów stukających garnków i spadających pokrywek. Gdy troszkę podrosła, siedziała obok mnie w dziecięcym krzesełku i bawiła się metalowymi miseczkami i kubkami.

Teraz biega po kuchni zadowolona, ze świeżym ogórkiem, kwaśnym rabarbarem lub ostrym szczypiorkiem w ręku. Bawi się przyprawami, jabłkami, cebulą, cytryną i ząbkami czosnku. Ciągle poznaje nowe smaki i zapachy. Świat kuchennych odkryć jest nieskończony!

Bardzo się trudzi, żeby obrać twarde strąki bobu. Zanurza rączki w misce pełnej świeżo wyłuskanego groszku, śmiejąc się przy tym w głos. Ma usta czerwone od wiśni, jagód i winogron, które rosną na płocie naszego ogródka. Wyrywa z ziemi marchewkę i buraczki na zupę. Do koszyczka zbiera poziomki i borówki. Odważnie wkłada do ust listki świeżej mięty. Z ziół układa swoje pierwsze pachnące bukiety. Często łapie mnie za kolano, domagając się, bym wzięła ją na ręce i pokazała, jak w garnku gotują się powidła lub zupa.

Ze swoich małych garnuszków karmi dziecięcą łyżeczką pluszowego misia, szmacianą lalę, króliczka i małpkę. Dzieli się miłością. Tak jak my dzielimy się z nią, gotując dla niej najpyszniejsze potrawy.

Uwielbiamy wspólne gotowanie. To jest NASZ czas, w którym Rodzina codziennie znajduje spełnienie.

Co potrafi kochany mężczyzna

Często słyszę od mojego męża, że marzy o tym, by mieć swoją restaurację i karmić ludzi. W kuchni zachowuje się niczym prawdziwy zawodowiec. Z precyzją tnie i sieka, wymachując ostrymi, japońskimi nożami, które sprowadza z drugiego końca świata. Ciągle ma nowe pomysły. Najdziwniejsze jest to, że wszystko mu się udaje. W kuchni jest tak samo twórczy jak podczas sesji zdjęciowych. Jednym słowem – artysta.

Nie dotyczy to jednak pieczenia ciast. Tym się nie zajmuje. Mimo to pewnej nocy, kilkanaście dni po przyjściu na świat naszej Helenki, wybudził mnie ze snu zapach pieczonego ciasta – wypełniał cały dom. Roberta nie było w łóżku. Co się dzieje?, pomyślałam zdziwiona. Cichutko weszłam do kuchni i bezszelestnie stanęłam w drzwiach. Mój mąż, w kuchennym fartuszku, ze ścierką w ręku, biegał z obłędem w oczach pośród rozgardiaszu. Nigdy nie widziałam go w takim stanie. „Co robisz, kochanie? – zapytałam. – Jest dwunasta w nocy. Nie kładziesz się spać?” Nie zanosiło się na to. Robert zatrzymał się zaskoczony moją obecnością, po czym ruszył na mnie ze ścierką: „Ty tutaj? Natychmiast idź spać!”. Starał się przepędzić intruza, którym właśnie się stałam. We własnym domu!

Wróciłam do łóżka, śmiejąc się i martwiąc jednocześnie. Jutro są moje urodziny, pomyślałam, na pewno przygotowuje dla mnie niespodziankę, ale wyraźnie z tym sobie nie radzi. Rano będzie zmęczony i niewyspany. Uśmiechnęłam się w duchu do swojego Anioła Stróża, prosząc, by go wsparł, skoro ja nie mogę.

Następnego dnia znów zakaz wstępu do kuchni! I wreszcie jest moja niespodzianka: urodzinowy tort. W wykonaniu Roberta! To cud! Anielska pomoc jest niezawodna. „Boże, kochanie, ty sam go zrobiłeś?! Myślałam, że pieczesz dla mnie jakiś wyjątkowy i bardzo skomplikowany chleb. A to jest tort!” Byłam wzruszona. „Tak, w dodatku sam zrobiłem trzy rodzaje kremów! Ale najpierw pomyśl życzenie i zdmuchnij świeczki”.

Tak uczyniłam i po chwili zaczęłam przyglądać się kawałkowi, który mi ukroił. Kilka kolorowych warstw: biszkopt, krem czekoladowy, biszkopt, krem śmietankowy, zakalec, krem truskawkowy. Zaczęłam się głośno śmiać. „Miałeś kłopot z biszkoptem?” „Co ja przeszedłem! Najpierw urósł, a potem zupełnie opadł. Musiałem upiec od nowa. W nocy dzwoniłem do twojej mamy z prośbą o przepis, bo ten, który znalazłem w internecie, zupełnie się nie sprawdził. Placek, który opadł, użyłem jako jedną z warstw. Chyba może być, prawda? – tłumaczył mi z dumą. – Drugi placek był już piękny i mogłem go przekroić na pół. Ale później rozwarstwił mi się krem! Chciałem zrobić lekki, z bitej śmietany, taki jak lubisz. Musiałem ubijać od nowa. I na to wszystko zjawiasz się ty. Och, co ja tu miałem! Ale tort ci smakuje?”.

Spojrzałam na niego ze łzami w oczach: „To jest najlepszy tort, jaki jadłam w życiu”.

W serdecznym kręgu kobiet

Iwona, moja cudowna przyjaciółka i nauczycielka jogi, podczas pełni księżyca zapraszała (piszę to w czasie przeszłym, ponieważ Iwona jest teraz w Kanadzie) do siebie swoje uczennice, koleżanki i znajome na wspólną kobiecą medytację. Po niej odbywało się „przyjęcie”. Rozmawiałyśmy, śmiałyśmy się, czasem pocieszały, jedząc potrawy, które każda z nas przygotowała na ten wieczór. Nigdy się nie umawiałyśmy, jakie dania przyniesiemy. Kierowałyśmy się zasadą, że każda zrobi takie, na jakie danego dnia ma ochotę i na jakie ją stać. To ważne, ponieważ były wśród nas osoby i zamożne, i o skromnych dochodach. Panie prezes, artystki i kobiety wykonujące najprostsze zawody. Szczupłe i o obfitych kształtach, młode i w starszym wieku, wysokie i nieduże. Ćwiczące jogę i takie, które z trudem podnosiły do góry rękę lub nogę. Cały kobiecy świat!

Podczas tych wieczorów na naszym stole królowały potrawy bezmięsne, zwykle proste i zawsze pyszne, pełne ciepła i kobiecego serca. Nigdy nie zapomnę naszego spotkania przed świętami Bożego Narodzenia. Był mak, bigos, fasola jaś z czosnkiem i natką pietruszki, była kutia i… pojawiła się wegetariańska choinka.

W kuchni panowało zamieszanie. Każda z nas, śmiejąc się i głośno mówiąc, wykładała na półmiski swoje specjały. W pewnej chwili jedna z dziewczyn, Zuza, oznajmiła, że potrzebuje trochę przestrzeni i spokoju, aby się skupić. Z plastikowego pojemnika zaczęła wyjmować ugotowane wcześniej buraki. Kroiła je w kwadraty, które wyglądały jak ciemnobordowe klocki. Precyzyjnie układała je w piramidę przypominającą świąteczne drzewko. Polała ją malinowym dressingiem i na buraczanych kostkach ułożyła kawałki starannie pokrojonego sera feta, białego jak śnieg. Gdy choinka stanęła na stole, zaniemówiłyśmy z wrażenia.

Nasze spontaniczne menu układało się zwykle w spójną, jakby precyzyjnie przemyślaną całość, co niezmiennie nas zadziwiało. Potrawy pasowały do siebie idealnie, czasem wspaniale się uzupełniały. Ale pewnego upalnego, czerwcowego dnia stojącego pod znakiem korków i zamieszania, zdarzyło się coś dziwnego.

Pomimo najszczerszych chęci nie byłam w stanie niczego przygotować. Nie miałam ani chwili wolnego czasu. Jadąc do Iwony, kupiłam więc najpiękniejszy bukiet prostych kwiatów i dwa kilogramy dorodnych, czarnych, słodkich czereśni. Stanęłam w drzwiach domu gospodyni, wręczając jej kwiaty i torbę owoców i przepraszając za brak potrawy. Iwona zaczęła się głośno śmiać i pociągnęła mnie do kuchni, po czym wskazała na piętrzące się w misach czereśnie. Kilkanaście kilogramów! Tego dnia żadna z nas nie przyniosła własnego dania i każda wpadała na ten sam „oryginalny” pomysł! Miałyśmy więc prawdziwie owocową ucztę. Plułyśmy pestkami do celu i czułyśmy się jak beztroskie dzieci. Było nam ze sobą dobrze – w grupie, która daje wzmocnienie i ofiarowuje bezinteresowną serdeczność.

SKARBY MOJEJ KUCHNI

Nie wyobrażam sobie dobrej domowej kuchni bez przypraw, aromatycznych mikstur, olejów i… rodzinnych sekretów kulinarnych. Zdradziły mi je moja mama, ciocie, przyjaciółki i inne wspaniałe kobiety, które spotkałam w swoim życiu na całym niemal świecie.

Świeże przyprawy i zioła uprawiam w ogródku i w doniczkach na parapecie. Suszone przywożę z całego świata.

GHEE, CZYLI MASŁO KLAROWANE

W domu unosi się ciepły zapach masła i orzechów. Spokój. W skupieniu robię ghee.

To ono tak pięknie pachnie. Powoli mieszam złocisty płyn drewnianą łyżką. I cicho śpiewam mantrę. Nauczyła mnie tego Iwona, znawczyni nie tylko jogi, ale i najzdrowszej kuchni – ajurwedyjskiej.

Masło klarowane uzdrawia, podobnie jak dobra energia moich myśli i śpiewu, które w nim zostaną.

W moim rodzinnym domu nie używało się masła klarowanego, nie znałam też żadnej osoby, która by je stosowała. Masło rozpuszczone – tak. Polewa się nim w Polsce niemal wszystko, od klusek po warzywa. Zbyt często, zbyt dużo, zbyt tłusto. Dlatego temat topionego masła zupełnie zignorowałam. Dzisiaj nie wyobrażam już sobie bez niego mojej kuchni.

Najprościej mówiąc, masło klarowane to masło oczyszczone. Podczas procesu powolnego podgrzewania warstwy substancji stałych (zanieczyszczeń) i ciekłych (najczystsze masło) oddzielają się od siebie. W efekcie otrzymujemy najzdrowszy tłuszcz, którego możemy używać do wszelkich celów kulinarnych. Ma bardziej wyrazisty, a jednocześnie delikatniejszy smak niż masło, z lekko orzechową nutą. Odrobina masła klarowanego dodana choćby do zwykłej kaszy gryczanej sprawia, że moja córeczka zjada ją z wielkim apetytem.

Współcześni naukowcy, zbadawszy właściwości masła klarowanego, potwierdzili to, co mistrzowie ajurwedy wiedzieli od tysięcy lat. Ghee działa łagodząco na układ trawienny, przyśpiesza gojenie ran, pomaga w żołądkowo-jelitowych stanach zapalnych. Nie podnosi poziomu cholesterolu we krwi. Zawiera kwas tłuszczowy o niezwykłych właściwościach przeciwnowotworowych. Podnosi w organizmie poziom substancji przeciwwirusowej zwanej interferonem. Poprawia wchłanianie oraz odżywczą wartość pożywienia. Wspiera funkcje odnowy fizycznej, a nawet mentalnej naszych organizmów.

Masło klarowane można przechowywać przez kilka tygodni, nawet poza lodówką. Jest pozbawione substancji stałych, więc nie jełczeje. Doskonałe dla całej rodziny – od niemowlaków po seniorów. Dodaję je do zup, warzyw, kasz, ryb i makaronów.

Jak zrobić masło klarowane?

Dobrej jakości, świeże i niesolone masło rozpuść w suchym garnku o grubym dnie, na średnim ogniu. Gdy się roztopi i lekko zagotuje, na wierzchu pojawi się piana. Wtedy ogień zredukuj do minimum i gotuj bez przykrycia, od czasu do czasu mieszając. Zbieraj łyżką to, co wypłynęło na powierzchnię. To są właśnie zanieczyszczenia, których chcemy się pozbyć. Uważaj, aby masła nie przypalić!

½ kg masła gotujemy 15 minut

1 kg masła – 30 minut

Gotowe masło klarowane powinno być przezroczyste i mieć złoty kolor. Przelej je przez gazę – by pozbyć się ciemnych, stałych substancji, które osiadły na dnie garnka – do szklanego lub ceramicznego naczynia. Nie powinno się go przykrywać, dopóki się nie ochłodzi do temperatury pokojowej.

Odstawione w chłodne miejsce stężeje.

Z 1 kg masła otrzymamy około 0,8 kg masła klarowanego.

AROMATYCZNE OLIWY I OLEJE

Zakochałam się w nich podczas podróży po krajach śródziemnomorskich. Proste połączenie oliwy z czosnkiem i ziołami, a smak i aromat nadzwyczajne. Od wielu już lat aromatyczne oliwy zajmują obowiązkowe miejsce w mojej kuchni.

W specjalnej butelce z lejkiem łączę dobrej jakości, delikatną w smaku oliwę z oliwek z pierwszego tłoczenia extra virgin z obranym i pokrojonym w plastry czosnkiem oraz gałązkami różnego rodzaju świeżych ziół (czasem też suszonymi). Używam jej do polewania pieczywa (zamiast masła), makaronów, białego twarogu, serów, sałat oraz wszelkich świeżych, gotowanych i pieczonych warzyw.

Moje poszukiwania najzdrowszych produktów zaowocowały nowymi odkryciami. Teraz w mojej kuchni jest też obowiązkowo dobry olej lniany (lekko gorzkawy, należy przechowywać go w ciemnej butelce w lodówce) oraz delikatnie orzechowy w smaku olej arganowy. Oba mają wyjątkowe właściwości odżywcze oraz bardziej wyrazisty smak niż oliwa z oliwek, która oczywiście również potrafi być bardzo specyficzna – zwłaszcza ta pochodząca z Toskanii lub niektórych rejonów Grecji. Bywa ciemna, bardzo wonna, czasem wręcz gorzkawa.

Jak to zrobić?

Aby otrzymać pyszną, aromatyczną oliwę, wystarczy zanurzyć w niej kilka pokrojonych ząbków czosnku i odstawić na dobę. Można jednak zrobić coś bardziej wyrafinowanego i połączyć ją ze świeżymi lub suszonymi ziołami, na przykład rozmarynem, tymiankiem, bazylią, macierzanką, hyzopem, cząbrem, szałwią, czarnuszką, kolendrą czy proszkiem z suszonych pomidorów… Możliwości jest wiele, zależą wyłącznie od naszej wyobraźni.

MASEŁKA SMAKOWE

Masło wymieszane z roztartym ząbkiem czosnku i odrobiną ziół zamienia zwykłe pieczywo w wykwintną potrawę. Niezrównane na ciepłym toście. Masełka smakowe (podobnie jak oliwy) można robić na nieskończenie wiele sposobów. Zawinięte w pergamin i schłodzone w lodówce nabierają zupełnie innego wymiaru. Plasterek aromatycznego masła ułożony na pieczonej rybie lub gotowanych warzywach – poezja!

Masełko ziołowe

SKŁADNIKI

150 g miękkiego masła

1 łyżeczka drobno posiekanego koperku

1 łyżeczka drobno posiekanych listków świeżej bazylii

2 łyżeczki drobno posiekanej natki pietruszki

1 ząbek czosnku wyciśnięty przez praskę

WYKONANIE

Przełóż miękkie masło do miseczki, dodaj drobno posiekane zioła oraz czosnek i całość dokładnie wymieszaj widelcem. Łyżką równomiernie przełóż masełko na pergamin, uformuj równy rulonik i oba końce pergaminu zawiń jak cukierek. Masełko włóż do lodówki, bardzo szybko stwardnieje.

Schłodzone masełko możesz pokroić na talarki i położyć na ciepłe tosty, podgrzane bułeczki, gotowane warzywa, ziemniaki, pieczoną rybę, mięso, makaron lub pierogi.

Na kanapce doskonale smakuje z grubym plastrem pomidora, z grillowanymi warzywami lub pastą z bobu.

Masełko cytrynowe

SKŁADNIKI

100 g masła o temperaturze pokojowej

1 cytryna – skórka starta po wyszorowaniu i umyciu, wyciśnięty sok

szczypta soli morskiej, ½ łyżeczki białego pieprzu

1 łyżka drobno posiekanych listków świeżej kolendry

1 ząbek czosnku wyciśnięty przez praskę

WYKONANIE

Utrzyj masło z sokiem z cytryny i z czosnkiem, dodaj sól oraz wszystkie pozostałe składniki i dokładnie wymieszaj drewnianą łyżką. Wyłóż na pergamin i uformuj rulonik. Zwiń jego końce tak, jak się zawija cukierek, i schowaj do lodówki. Zimne plastry masła ułóż na ciepłych potrawach dla nadania im cudownego smaku i aromatu. Masełko cytrynowe idealnie pasuje do pieczonych lub grillowanych ryb.

Masełko z suszonymi pomidorami i świeżą bazylią

SKŁADNIKI

150 g miękkiego masła

3 łyżeczki drobno pokrojonych suszonych pomidorów marynowanych w oliwie

2 łyżeczki drobno posiekanych listków świeżej bazylii

1 ząbek czosnku wyciśnięty przez praskę

1 łyżeczka oliwy z suszonych pomidorów

WYKONANIE

Przełóż miękkie masło do miseczki, dodaj bardzo drobno posiekane suszone pomidory, listki bazylii, czosnek oraz oliwę z suszonych pomidorów. Całość dokładnie wymieszaj widelcem. Łyżką równomiernie przełóż masełko na pergamin, uformuj rulonik i oba końce pergaminu zawiń jak cukierek. Masełko włóż do lodówki, by stwardniało.

Schłodzone masełko możesz pokroić na talarki i położyć na ciepłe pieczywo, makaron, ryby czy pierogi.

Copyright © by Agnieszka Maciąg

Opieka redakcyjna: Magdalena Oczachowska

Opracowanie redakcyjne: Lucyna Olszewska / Akcja: Redakcja

Koncepcja artystyczna: Agnieszka Maciąg i Robert Wolański

Korekta: Joanna Mika-Orządała

Fotografie: – © Robert Wolański oraz – © Agnieszka Maciąg

Projekt okładki: Eliza Luty

Promocja książki: Karolina Ołownia

ISBN 978-83-7515-836-6

www.otwarte.eu

Zamówienia: Dział Handlowy, ul. Kościuszki 37, 30-105 Kraków,

tel. (12) 61 99 569

Zapraszamy do księgarni internetowej Wydawnictwa Znak, w której można kupić książki Wydawnictwa Otwartego: www.znak.com.pl

Wydawnictwo Otwarte sp. z o.o.,

ul. Kościuszki 37, 30-105 Kraków. Wydanie I, 2014.

Plik opracował i przygotował Woblink

woblink.com

KSIĄŻKI TEGO AUTORA

Smak życia Smak zdrowia Pełnia życia Smak świąt Smak miłosci 

POLECANE W TEJ KATEGORII

Sekretne życie Chanel No. 5